L'ombri preterpasas (Ido-kanto)

L'ombri preterpasas

Ido-kanto che You Tube

"L'Ombri Preterpasas " esas gotika rock-muziko kanto. Me itere kreis la muziko dil kanto per la helpo dil programo Suno kun artificala inteligenteso, ma kompreneble me itere skriptis ipsa la texto. La video havas subtituli in Ido.

Me vidas li, 
li vidas me.
Obskura ombri, 
li ridas laute.

L' ombri preterpasas, 
quale mea vivo.
L'ombri furtas,
mea joyo e rido. 

L' ombri preterpasas, 
quale mea vivo. 
L'ombri furtas, 
mea joyo e rido.

Ka to esas nur koshmaro?
Ka to esas reala? 
Ka to esas la vereso? 
Obskura e doloroza. 

L' ombri preterpasas, 
quale mea vivo.
L'ombri furtas,
mea joyo e rido.

Sikigez mea lakrimi!
Donez a me espero! 
Tenez mea manui! 
Montrez a me la voyo!

L' ombri preterpasas, 
quale mea vivo.
L'ombri furtas,
mea joyo e rido.

L' ombri preterpasas, 
quale mea vivo.
L'ombri furtas,
mea joyo e rido.

L' ombri preterpasas, 
quale mea vivo.
L'ombri furtas,
mea joyo e rido.

L' ombri preterpasas, 
quale mea vivo.
L'ombri furtas,
mea joyo e rido.

li vi

En la griza urbo (Ido-kanto)

En la grizo urbo

Ido-kanto che YouTube

"En la griza urbo " esas plura kanto en la melakolioza gotika rock-muziko kanto. Me itere kreis la muziko dil kanto per la helpo dil programo Suno kun artificiala inteligenteso, ma kompreneble me itere skriptis ipsa la texto.  La video havas subtituli in Ido.

Sub la griza urbo, me marchas sen fino, 

Homi preterpasas, ma li ne vidas me. 

Vento suflas tra la stradi, glacio en mea kordio, 

Mea kordio esas sola, sen tua manuo longatempe.

Ho, tu desaparis ek mea kordio,

Obskura lumo brulas en mea anmo varmege. 

Me ploras inter ombri sen voyo, 

ma tu ne esas plus hike. 

Arficala lumo blindigas mea okuli,

Lakrimi sur mea vizajo e la strado tacas, 

La voco dil pasinteso kantas inter la muri, 

Me memoras tua rideto, ma tu ne retrovenas. 

 

Ho, tu desaparis ek mea kordio,

Obskura lumo brulas en mea anmo varmege. 

Me ploras inter ombri sen voyo, 

ma tu ne esas plus hike.

Pluvo falas sur la betono quale mea lakrimi, 

Me respiras kolde, ma me sentas nulo. 

Muri susuras okskura sekreti, 

Me vagas tra la ombro, sen irga skopo.  

Ho, tu desaparis ek mea kordio, 

Obskura lumo brulas en mea anmo varmege. 

Me ploras inter ombri sen voyo, 

ma tu ne esas plus hike. 

 

03:28 kloki

Me savas nun, ke me ne pavoreskas plus, se me vekas dum la nokto.

Ne plus.

Esas sempre la sama kloko.

03:28.

Me apertigis la okuli e regardis aden la obskureso di mea chambro.

Me savis quik: esis sempre la sama tempo.

Me ne regardas plus quik sur la horlojo.

To ne helpas.

Mea korpo savas to.

La sentimento restas.

Quale ulu stacis en mea chambro.

Nur regardante me.

Tranquile.

Sen movar.

Me kontrolas omno ante dormeskar.

La pordo. La fenestro. Sub la lito.

Nulo.

Kompreneble.

Me evas 14 yari.

Me esas puerino e me savas ke monstri ne existas.

Adminime… me kredis to.

Mea matro dicis ke me drinkez teo ante dormeskar.

Ma to anke ne helpis. La sola efiko esis ke mustis ofte urinifar.

Me ne dormis plus bone dum la lasta dii.

La lasta nokto esis plu mala.

Me rivekis.

03:28.

Me ne movis me.

Me apen respiris.

Me nur askoltis.

E me sentis ol itere.

Ne sono.

Ne vera penso.

Ma ulo … proxima.

Irga-tempe me prenis mea smartfono.

La skreno esis nigra.

Nula lumo. Nula mesajo.

Me retrometis ol.

E fine me dormeskis.

Ye la matino omno esis normala.

Tro normala.

La suno. La sono di infanti, qui ludis en la vicinaro.

La uceli pipiis.

La mondo simulis ke nulo eventis.

Me prenis mea smartfono.

Me volis nur vidar la kloko.

Ne esis 03:28.

Kompreneble.

Nula mesaji.

Bone.

Me traserchis mea fotografuri.

E yen - ulo.

Nova fotografuro.

Me ne memoris facir ol.

On vidas mea chambro.

Dum la nokto.

Me jacis en la lito.

Mea okuli esis apertita.

Me ne dormis.

En la angulo…

quale ol esis dop me.

Me sentis koldeso.

Me plugrandigis la fotografuro.

Ma dop me -

ulu stacis.

Obskura.

Neklara.

Tro proxima.

La vizajo restis en la ombro.

Ma to ne esis ombro.

Esis ulu.

Me glutis.

Mea kordio palpitis rapidege.

Qua facis ca fotografuro?

Me kontrolis la kloko.

03:28.

Anke la horlojo en la fotografuro

montris 03:28 kloki.

Sempre 03.28 kloki!

La Fino di Vintro (Poemo)

La Fino di Vintro

La blanka nivo desaparas,

Me vidas la verda prati,

La griza glacio desfrostas,

Me vidas la blua lagi.

La nebulo nun dis-solvesas,

Sun-radii blindigas me,

La mordanta koldeso cedas,

Printempo arivos tre balde.

Ka tu audas la bela uceli?

La silenco tandem finas,

Oli kantas gaye nur por ni.

Mea kordieto joyas.

Me regardas longe al suno,

e me volas kalme dansar.

En la belega flava lumo,

e me volas laute kantar.

Ho, kolda glacioza vintro,

tua tempo pasis finfine.

Ho, kara joyoza printempo,

tu mustez restar por sempre!

La stranja mesajo (Rakonto)

 La stranja mesajo

Me evas dek-e-tri yari. Me nomesas Sofia. Pro mea genitori ni translokis de Berlin a mikra vilajo, pro que ibe esis plu chipa habitar. La nomo dil vilajo esis Tschasow. Quala stulta nomo! Ol sonis quale Poloniana vilajo. Mea amikini en Berlin ridis multe pri ca nomacho. Kompreneble me ne volis habitar ibe! Me perdis omna mea amikini e mustis irar a nova skolo. Mea genitori esas tre egoista, ka ne?

Ja unesmavide ca loko ne prizis a me. Omno hike esis stranja. La vilajani regardis quale me esis de exterterana origino e l'altra infanti preske ignoris me. Forsan to chanjos kande la skolo rikomencos. Esis ankore la autuno-vakanci di skolo. La autuno komencis, la foliaro velkis e flaveskis.

Esis oktobro e ja esis tre kolda hike ed ofte nebuloza. En la nokto me audis la griza vento suflar en mea chambro. Mea patro dicis ke Tschasow esus bona loko por hororo-filmo e ridis, ma il amis hororo-filmi! Me ne pensis ke to esis joyoza.

Posdimeze mea matro imperis a me ke me komprez kelka pomi de la merkato. Mea matro rekomendis a me ke me irez tra la olda parko. „La voyo esas plu kurta“, el dicis. Me ja ne konocis bone ca urbetacho. Me kompris nur la pomi e volis irar rapide adheme. Pro to me nun mustis irar tra la parko, quon me evitis til nu.

Kande me proximigis a la parko, me quik volis retroirar e prenar l'altra plu longa voyo. Hike ne esis multa autobusi quale en Berlin, do me mustis marchar. La kastanieri stacis ibe tante dense, ke lia branchi pendis super la voyo quale obskura vulto. Dum omna pazo la sika folii krakis sub mea shui e me sentis quale la koldeso reptis tra la kolumo di mea varma blua jako.

La nebulo kovris omno quale blanka sepulto-tuko. Me povis apen vidar mea manui avan mea okuli. Me tremis pro koldeso e pro timo. Semblis a me ke omna ombro movis su ed omna vento-shoko movis la branchi. Oli aspektis quale fingri qui volis sizar me. Me aceleris mea pazi e mea kordio palpitis rapide.

Subite la vento suflis blanka papero ad-avan mea pedi. Me abasis me e rekoliis la papero, qua esis krumplita e humida pro la pluvo. La manu-skripto esis puerinatra e poke pala, ma ankore lektebla. Me povis lektar ol: „Ne fidez li! Li quar ne esas tua amiki. Por me esas ja tro tarda. Tua Claudia.“

Quala stranja mesajo? Ka to esis joko? Me ne konocas puerino nomata Claudia. Quala quar infanti? Forsan la tri pueruli e la puerino quin me vidabis en mea vicineso? Li esis certe en mea skolo. Me tornis me rapide. Forsan ca misterioza Claudia ankore esis irgube en la parko, ma la nebulo glutis omno cirkum me. Me audis nur la folii krepitar e me nur povis vidar mea rapida respirado.

Mea fingri tremis kande me enposhigis la folieto en mea jako. Me nur volis irar adheme e preske kuris, Erste pos ke me esis extere la parko e vidis la febla lumizado di laterno, me audacis turnar me. Semblas a me ke la nebulo sequis me e ne volis ke me iris adheme.

Ca-momente me perceptis ke papero en diafana plastiko-kovrilo esis fixigita an la laterno. Me rikonocis la blazono dil polico dil federala stato Brandenburg. Me mustis uzar la lumo di mea smartfono por lektar la mesajo. Esis fotografuro di blonda puerino evante 13 yari. El havis blonda tresi e subridis aden la nevidebla kamero. Me lektis ibe: „Claudia Mertens, 13 yari, desaparis ye la 20ma septembro 2025. Ni pregas informar la polico se vu havas irga informi pri el. El portis blua pantalono e verda jako ye la dio di sua desaparo.“

Claudia havis la sama evo quale me ed el desaparis ante tri semani. Mea fingri cirkumklemis la folieto en mea posho. Me deliberis ke me mustis informar la polico, forsan me povis helpar trovar Claudia. Ma kande me tenis la folieto en mea manuo, subite la mesajo da Claudia paleskis. Esis quale la nebulo devoris ol e tandem la mesajo esis tote desaparita. Mea kordio preske haltis e me ne povis respirar por preske minuto pro la shoko. La folieto nun esis vakua!

Me kuris adheme e donis la pomi tacante a mea matro. Me ne volis parolar pri to quon eventis. Mea matro ne kredus me to. Me tacis preske dum la tota vespero til me iris dormar frue. Kande me esis en mea chambro e preparis por la nokto me regardis ex mea fenestro. Ne esis tarda, malgre to esis stranja, ke me vidis quar infanti, qui stacis proxim la laterno avan nia domo. Esis tri pueruli ed un puerino evante cirkume inter 11 e 14 yari. Semblis a me ke la puerino regardis fixe a mea fenestro e subridis. Me pavoreskis e klozis la kurteno ed iris al balneyo por netigar mea denti. Kande me retrovenis e ri-apertigis la kuseno la infanti ne esis plus ibe. Me pensis ke to esis la infanti ek la vicineso di nia domo.

Ca-nokte me ne dormis bone. Me havis hororinda koshmaro. Claudia aparis en mea koshmaro, elua vizajo esis tre pala. El stacis en la densa nebulo en blua pantalono e verda jako, la okuli esis apertita pro doloro e timo e la labii tremis. Cirkum Claudia esis ombri, qui havis la formi dil quar infanti, quin me vidabis ek mea fenestro. La infanti subridis maligne a me. To esis vere pavoriganta. Claudia extensis sua manuo vers me e volis dicar irgo, ma me ne povas komprenar el pro la kolda ventego, qua ululis tante laute. Obskura ombri movis vers me e me esis paralizita e ne povis fugar. Me kriegis laute e vekis pro mea propra kriego.

Mea chambro esis obskura, nur la matida lumeto dil strado-laterno penetris la fenestro. Mea nokto-kamizo glutinis a mea korpo pro sudoro.

Subite mea matro apertigis bruske la pordo e kuris aden mea chambro. „Sofia, me audis tua kriego. Quon eventis, mea karino?“, el questionis me sucieme e sideskis su adsur la bordo di mea lito. Me povis apene parolar: „Me vidis el, matreto!“, me balbutis. „Quan tu vidis Sofia?“, mea matreto questionis quiete. „Claudia! La polico dicis ke el desaparis ante semani. Me vidis la informo dil polico an nia laterno. Claudia esis en stranja domo e la quar infanti ex la vicinaro esis cirkum el. Me pensis ke Claudia volis avertar me! Matreto, ni mustas retroirar a Berlin. Ca loko havas obskura sekreti!“, me suplikis. Mea matro jemis e karezis mea gambo por kalmigar me.

„To esis nur koshmaro, karino,“ dicis mea matro dulce e karezas mea longa bruna hararo. „Esas multa nova impresi por tu hike en la nova habiteyo. Pro to esas tote normala havar tala sonji. E me komprenis tu. Probez dormeskar, mea kara Sofia“. El kisis me sur la fronto e foriris, ma fakte el ne komprenis me e me ne havis la energio explikar omno ad el.

Kande me regardis fixe aden la obskureso en mea chambro, me savis ke ca sentimento di minaco ne desaparos rapide. Irgo vekigis me e me esis certe ke to ne esis plu kam nur koshmaro.

(Duro sequos)

La letro sen nomo (kalendario-rakonto)

 Ca rakonto publigikesis en la Ido-Kalendario 2026 redaktita da Detlef Groth ye pagino 74-79.

La letro sen nomo

da Emma Schmidt

Me iris al skol-biblioteko, nam me havis libera tempo inter du lecioni, pro ke instruktistino esis malada. Esis lundio e la vetero esis tre mala. La cielo esis griza e la nubi jacis profunde e pezoza super nia urbo. Pluvis ed on odoris la humida foliaro. To esis la perfekta vetero por havar mala humoro.

Ma nia altra instruktistino siorino Keller donabis a ni la suplementala tasko laborar en la skol-biblioteko. Kompreneble me volis adminime simular ke me laboris diligente inter la libri.

Do me sidis ibe inter la olda libri en la kolda neon-lumizo sur harda stulo ek plastiko. Subite me trovis kayero inter la lernolibri por la Angla. Irgo ekfalis ek olda lernolibro por la sepesma klaso. La kayero esis blua e havis la surskriburo „Jurnalo dil klaso 8B – printempo“. Me esis 15 yari evanta kurioza puerino e me mustis foliumar ol.

Me trovis olda listi kun la nomi di skolani, desegnachi e paleskita pagini. E tande me trovis inter du pagini ordinoze faldita papereto. La texto esis skribita en klara maskula manu-skripto. Me lektis: „Tu aspektas belege, kande tu ridetas.“

Me regardis ol longatempe. Mea kordio saltis, quale en la romantika serii di televiziono, quin me ofte regardis. Ka to … esis por me? To ne povis esar pura hazardo! En mea televiziono-serii to esis nultempe acidento, ma ofte la komenco dil granda amo. Me sospiris e me sentis ke mea kordio palpitis plu rapide.

Me enposhigis la papereto rapide. Me ja savis longe ke pueruli esas ofte timema e havas problemi parolar sincere pri ilia sentimenti. Me esis nun certe, ke me havis nekonocata adoranto. Ma qua esis? To esis kazo por Emma la granda detektivo!

Me reflektas dum la tota dio, ma me ne trovis la solvuro. Do me decidis parolar pri to kun mea maxim bona amikino Nina. Forsan el savis. Me ne povis bone dormar dum ca nokto, pro ke me esis tre nervoza. Qua puerulo en mea skolo sekrete amis me? Me sentis quale la heroini en mea romantika televiziono-serii. Ma to esis la reala vivo!

Kande me naracis la tota afero a Nina, el dicis quik: „Yes, me savas la manu-skripto. To povas nur esar Johannes!“

Me esis surprizita, ke el esis tante certe. Ma forsan, yes? Johannes aspektis bele e esis inteligenta. Il havis kurta blonda hararo e dolca rideto e ludis basketbalo en la skol-esquado. Ed il esis populara! Johannes esis en ma paralela klaso, ma Nina esis dum la elementara skolo en la sama klaso quale il. Nina dicis a me ke Johannes skribis la litero „a“ sempre poke oblique. Yes, la tri skribita literi „a“ en la letreto esis poke oliqua! Quale sempre la detektivo Emma trovis itere la solvuro!

Me decidis parolar kun Johannes direte. Ho yes, vi esas justa: me esas sempre poke nepacienta, ma l'amo ne povis vartar! Me mustis savar la vereso quik! E me esas moderna puerino e me ne volis vartar til la puerulo facis l'unesma pazo.

Pos la skolo me proximigis vers Johannes.

„Saluto, Johannes!“, me dicis joyoze e regardis ad il e montris ad il mea maxim belega rideto.

„Saluto, Emma!“; il replikis surprizite.

„Regardez quon me trovis en la biblioteko! Me pensas ke to apartenas a tu.“, me dicis e ridetis dolce ad il. Kad il nun konfesos sua amo a me quale en mea romantika serii? Forsan, il mem kisos me nun e me ja poke redeskis. Ka me esis vere pronta por to?

Johannes regardis a la papereto kun sua belega klara blua okuli.

Il ridis: „Ho yes! Ca olda papereto. Me tote obliviis ol!“

Me esis konfuzigita. Forsan il esis tro timema parolar sincere pri sua amo a me nun. Il regardis longe a la papereto e reflektis.

„Nun me memoras! Ca letracho esis ek la tempo dil sepesma klaso!“

Me pensis ke to signifikis ke il amis me ja depos un yaro! To esis vere romantika!

“Ka tu vere skribis ol?” me questionis, tro rapide.

Il ridis laute: „Yes, me skribis to, ma por Paul. Paul ameskis a Lea e tu savas ke Paul havas vere leda manu-skripto ed il petis me skribar por il ca mesajo. Tu savas ke me havas bona manu-skripto. Tandem il esis tro timema donar la letro a Lea e me obliviis forjetar ol.“

Me nun esis tote deceptita e stacis ibe kun apertigita boko.

„Ka vere? Me komprenas“, me dicis deslaute e triste. Ho no, il ne amis me!

Johannes levis la shultri e dicis: „Adio, Emma.“ Il foriris sen plusa vorto.

Me stacis ankore longe en la korto di nia skolo tenante en mea manuo la papereto. La vento suflis e flava folii flugis super la sulo.

Mea kordio doloris pro decepto. Me reflektis e pos du minuti me mustis ridar pri me ipse. La konduto di Johannes esis tipikala por pueruli!

Me metis la papereto itere en la kayero e depozis ol inter la lernolibri en la biblioteko ye la nexto dio. Me lektis lastafoye la letreto: „Tu aspektas belege, kande tu ridetas.“ Me sukusis la kapo e sospiris.

Pos la skolo me prenis mea dorso-sako ed iris ad-extere. La vento suflis e pluvis itere. Me mustis ridar sen irga kauzo ed iris adheme. Posdimeze me regardis trista romantika filmo en la televiziono e ploris poke. Pos to me standis plu bone ed esis pronta por nova aventuri.

La Araneo (rakonto)

 La Araneo

Me pensas ke to eventis kande me evis 11 yari. Esis en la somero e la vetero esis tre varma. Pro to me apertigis mea fenestro dum la nokto kande la temperaturo divenis plu agreabla.

Dum tala dii me nur weris kurta pijamo, ma malgre to ofte esis ankore tro varma en mea chambro ye la duesma etajo. Mea chambro esis direta sub la tekto ed ibe esis sempre varmega dum la somero e koldega dum la vintro. La chambro di mea seniora fratulo esas anke ye la duesma etajo opoze de mea chambro.

Ni ja havis skolo-vakanci kande to eventis. Me esis survoye enlitigar me. Me ja netigis mea denti ed apertigis la pordo di mea chambro. Ed ibe me vidis ol! Granda nigra araneo kun hari ye la korpo. To esis vere pavorigiva! Me odias aranei. E se oli movas me povus kriegar laute pro timo e nauzeo. Yes, me savas ke to esas stulta stereotipo. Puerini kriegas kande eli vidas aranei e yes, me ne esas plus bebeo. Ma me personale kom Emma, me odias aranei.

Quon me povis facar? Kaptar la monstro en glazo? Ho no, me ne volis esar proxima de ca insektego. E forsan la araneo saltus vers me! Kad aplastar ol an la parieto? To certe rezultus en ledega makulo. E certe mea matro iraceskus multe pri to. Forsan demandar helpo de mea genitori? No, li pensus ke me esus ankore mikra bebeo. Forsan questionar mea seniora fratulo? Il certe ridus e mokus me. Do, me decidis facar la maxim simpla solvuro: facar nulo ed ignorar la araneo!

Me probis lektar libro, ma me ne povis koncentresar me. Me regardis ofte a la parieto. La araneo ne movis. Bone, forsan ol anke timis me! Ca penso kalmigis me poke. Me extingis la lumo e juis la silenco. Me klozigis la fenestro antee, pro to me povas plu bone dormar tale. La temperaturo en mea chambro esis agreabla.

Me reflektis quon me facos morge. Me intencis natar kun mea maxim bona amikino en la lago. La aquo nun esis sat varma. Me ankore mustos selektar qua malyoton me portus. Dum ca desfacila tasko me dormeskis e tote obliviis la haroza monstro en mea chambro.

Subite me vekis per stranja bruiseto. Esis quale frotado sur papero. Me enswichis la lampo apud mea lito. La lumo preske blindigis me. Me regardis ad-supre. Ed ibe me vidis ol! La araneo movabis sur la afishi an la parieto e to esis la kauzo dil bruiseto. E nun la araneo esis direte super me sur la afisho di mea favorata muziko-grupo! La monstro regardis a me per sua cent okuleti! To esis tro multe! Me mustis kriegar laute e yes, me kriegis vere laute! Mea vivo esis en danjero!

Pos kelka sekundi mea fratulo apertigis la porto e kuris aden mea chambro. "Emma, quon eventis?", il questionis me ecitita. Me ne povis parolar e me nur montris per mea dextra manuo a la parieto ube la areneo guatis. La okuli di mea fratulo sequis mea fingri e lore il vidis la monstro. E quon il facis? Il ridis e dicis: "Vartez, me salvos tu princino!" Il livis mea chambro. "Adube tu iras? Tu ne povas lasar me hike sola!", me vokis.

Pos kelka sekundi, qui esis quaze eterneso por me, il rivenis kun vakua glazo en la manuo. Il susuris deslaute: "Ne movez! Me kaptos tua monstro!" Nun me esis en paniko e tremis malgre la varmeso. Me klozigis mea okuli e protektis mea vizajo per mea manui. Me volis impedar ke la araneo falus adsur mea vizajo. Me preske povis sentar quale la ok haroza gambi movis su sur mea pelo.

Klak! Me audis la glazo an la parieto. Kad il sucesis kaptar la haroza araneo?

"Apertigez tua okuli, Emma. La kavaliero salvis tu. Me eskartus la drako!", mea fratulo ridante dicis.

Me prudente apertigis mea okuli. E yes il kaptabis la araneo en glazo. Quala abomiinda animalacho! Mea fratulo prenis la glazo e forlasis mea chambro. Il rivenis pos cirkume du minuti.

Il regardis a me ed il esis serioza: "Emma, omno esas en ordino. Me jetis la araneo ek la fenestro. Dormez ed lasez me anke dormar. En ordino?"

Me inklinis la kapo dankeme. "Dankego! Tu salvis me! Ma me havas ankore prego."

Il regardis a me kurioze: "Ne dankinde. Yes?"

Me respondis: "Me pregas, ne naracez to a nia gentori!" Me suplikante regardis ad il.

Mea fratulo promisis to a me: "Yes, me promisas to e dormez bone fratineto!"

Me donacis ad il mea maxim dulca rideto: "Bona nokto, mea kavaliero."

Il ridis e klozigis la pordo. Pose me traserchsis mea chambro, ma ne deskovris plura araneo. Duris kelkete til me ridormeskis.

Ye la nexto matino mea matro questionis me dum la dejuneto: "Emma, ka tu havis koshmaro en la pasinta nokto? Ka tu kriis?"

Me redeskis e ne povis respondar, ma itere mea seniora fratulo salvis e respondis: "Yes, Emma havis koshmaro, ma ne esis grava. Ka ne, fratineto?"

Me ridetis e dicis: "Me sonjis ke me esis princino e drako minacis me, ma tandem kavaliero salvis me."

Ni omni ridis e la mondo esis en ordino. Mea matro embracis me e karezis mea vizajo. Me tre juis to. Me esis til hodie dankema a mea fratulo. Il ofte iracigis me, ma en ita nokto il salvis me.

Quon me lernis de ta experienco?

Se, lor irar dormar, tu renkontros araneo en tua chambro, ekpulsez ol ipse o per helpema persono fratulo, ma ne pasigez la nokto kun lu, nam la araneo movos en la chambro aden tu. Me preferas granda varmegeso kam havar araneo en mea chambro.